W organizmie człowieka znajdują się aż 2 kg pożytecznych bakterii. Większość z nich żyje w układzie pokarmowym. Od składu flory bakteryjnej zależy w dużej mierze efektywność trawienia i sprawność układu odpornościowego, a tym samym - nasze zdrowie.

Probiotyk, czyli co?

Pod nazwą probiotyki kryje się wiele kultur żywych bakterii. Choć wyraz bakteria kojarzy nam się nie najlepiej, w przypadku probiotyków mamy do czynienia z dobrymi drobnoustrojami, czyli takimi, które wspomagają nasz organizm. Pożyteczne szczepy bakterii przyjmujemy w postaci preparatów dostępnych w aptece lub w produktach spożywczych - probiotycznych jogurtach i kefirach. Znajdują się one również w kwaszonej kapuście i ogórkach.

Głównym zadaniem dobrych bakterii jest wspomaganie pracy układu pokarmowego. Poprawiają perystaltykę jelit, zwiększają wchłanianie wapnia, magnezu i żelaza, wzmacniają odporność, obniżają poziom "złego" cholesterolu we krwi. Jakby tego było mało, pomagają zapobiegać nowotworom i zmniejszają ryzyko wystąpienia alergii. Probiotyki warto przyjmować szczególnie wtedy, gdy flora bakteryjna jelit uległa zachwianiu - po terapii antybiotykami, w przypadku biegunki czy nadużywania alkoholu.

Szczep szczepowi nierówny

Kupując preparat probiotyczny czy jogurt, zawierający żywe kultury bakterii, warto zwrócić uwagę na to, jakie konkretnie szczepy znajdują się w jego składzie, bo różne szczepy tej samej bakterii mają nieco inny wpływ na nasz organizm.

W produktach spożywczych, takich jak jogurty czy kefiry, najczęściej występują bakterie Lactobacillus acidophilus. Szczepy te ograniczają rozwój szkodliwych mikroorganizmów w jelitach i, obniżając poziom cholesterolu, działają korzystnie na pracę układu krążenia. Oprócz tego Lactobacillus acidophilus ma korzystny wpływ na florę bakteryjną pochwy, zapobiegając grzybicy i innym zakażeniom bakteryjnym.

Kolejny szczep, Lactobacillus casei, chroni przed wrzodami żołądka, ograniczając rozwój bakterii Helicobacter pylori. Dodaje się go głównie do produktów mlecznych, ponieważ mleko zapewnia bakteriom ochronę przed działaniem soków trawiennych obecnych w żołądku.

Osoby, które przeszły kurację antybiotykiem, powinny dostarczyć organizmowi szczepów Lactobacillus rhamnosus, która reguluje pracę układu pokarmowego, zapobiegając biegunkom i zaparciom.

Trawienie mleka ułatwia Lactobacillus bulgaricus. Bakterie tego typu przyczyniają się również do efektywnego usuwania toksyn z jelita grubego.

Nie każdy jogurt to probiotyk

Niestety, nie każdy jogurt, zawierający żywe kultury bakterii, jest probiotykiem. Na miano probiotyków zasługują tylko produkty, w których składzie znajdują się szczepy o udowodnionym naukowo, korzystnym działaniu dla organizmu. Bakterie te muszą być przede wszystkim odporne na działanie kwasu żołądkowego i żółci (tylko wtedy są w stanie zawędrować do jelit żywe i spełnić swoją funkcję). Kupując jogurt probiotyczny, powinniśmy więc szukać na opakowaniu dokładnej informacji o tym, jakie konkretnie bakterie wchodzą w jego skład.

Warto również pamiętać, że aby bakterie mogły dobrze wykonywać swoją misję w układzie pokarmowym, musi ich być dużo. Produkt powinien zawierać przynajmniej 10 milionów żywych szczepów w mililitrze.

Jogurt czy tabletka?

Probiotyki są dostępne zasadniczo w dwóch formach - w postaci kapsułek czy tabletek dostępnych w aptece lub w formie produktów spożywczych (jogurtów, kefirów, soków). Jeśli mamy ochotę napić się czegoś smacznego, przy okazji korzystając z właściwości probiotyków, warto kupić jogurt. Jeżeli jednak potrzebujemy produktu o wyższej zawartości bakterii probiotycznych, z pewnością bardziej opłacalne będzie kupno w aptece preparatów w postaci kapsułek. Wbrew pozorom, w ogólnym rozrachunku ich cena jest niższa niż w przypadku jogurtów.