Auszpik zaskakuje niebanalnym smakiem. Możesz go zrobić w zaciszu domu
Przez niektórych uznawany jest za gotową potrawę, inni wychodzą z założenia, że to tylko jeden ze składników kompletnego dania. Bez względu na to, kto ma rację, zapewne wszyscy się zgodzą, że sama nazwa wzbudza ciekawość. Wyjaśniamy, czym jest auszpik, jak go zrobić i z czym podawać.
Spis treści:
- Auszpik - co to za potrawa?
- Auszpik warzywny - składniki i przepis
Auszpik - co to za potrawa?
Auszpik traktowany jest niekiedy za gotową potrawę, ale można go również definiować jako główny składnik, który niezbędny jest do zrobienia konkretnego posiłku. Narodowe Centrum Kultury wskazuje, że auszpik to: "Potrawa z zastudzonego w galarecie pieczonego lub gotowanego mięsa albo ryby, albo krabów, z dodatkiem warzyw i jajek na twardo, a także sama taka galareta".
Eksperci z NCK dodają, że "Słowo auszpik to zapożyczenie z niemczyzny, ale dialektalnej: w ogólnym niemieckim funkcjonuje forma Aspik, a nie Auspik. W niemieckim der Aspik pochodzi z francuskiego (aspik), skąd zostało zapożyczone w XIX stuleciu. Francuski zna to słowo w kilku znaczeniach: galareta, potrawa w galarecie, wywar, bulion".
Wobec tego auszpik to wywar, który może być używany jako płyn, który po stężeniu nabierze konsystencji galarety, będąc wówczas daniem lub przystawką np. w postaci tzw. zimnych nóżek.
Z kolei Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi tłumaczy na swojej stronie, że auszpik nazywany był również galartem. Co ciekawe - resort rolnictwa zamieścił przepis z 1904 r. na auszpik z nóżek cielęcych, który pojawił się wówczas w "Kucharzu wielkopolskim".
"Oczyszczone nóżki odgotować z solą, odszumować, otążyć, potem włożyć włoszczyzny, korzeni i gotować dopokąd nie będą miękkie, lecz nie za nagle, żeby nie zbielały. Nóżki wyjąć, sos sklarować białkami z trochą wody, lejąc białka na letni sos i gotując na wolnym ogniu, aż będzie zupełnie klarowny. Nóżki pokrajać drobno w kostkę, włożyć w formę lub salaterkę i zalać przecedzonym sosem, czyli auszpikiem. Można też na spód wlać wprzód trochę auszpiku, po zastudzeniu włożyć jarzynki powykrawane, cytrynę w plasterki krajaną, zalać znów auszpikiem i dopiero wlać z resztą auszpiku krajane nóżki. Do cielęcych nóżek dobrze jest dobrać 1 wieprzową, a będą jędrniejsze. W ten sam sposób gotuje się auszpik z wołowych lub wieprzowych nóg" - brzmi oryginalny przepis z 1904 r.
Auszpik warzywny - składniki i przepis
Z powodzeniem możemy przygotować auszpik warzywny, który może posłużyć jako baza do zrobienia pysznej galarety z mięsem lub rybą. Do przygotowania auszpiku warzywnego potrzebujesz:
- 1,5 litra wody,
- 1 seler,
- 3 duże marchewki,
- 1 duża pietruszka,
- kawałek pora- ok. 8 cm,
- 2 liście laurowe,
- 4 ziarenka ziela angielskiego,
- 8 ziaren pieprzu czarnego,
- sok z cytryny,
- 3 ząbki czosnku,
- 6 płaskich łyżeczek żelatyny,
- sól.
Do garnka z zimną wodą wkładamy oczyszczone i pokrojone warzywa, liście laurowe, pieprz, ziele angielskie i wsypujemy pół łyżeczki soli. Zawartość garnka gotujemy na średniej mocy palnika, na koniec gotowania dodajemy pokrojone w mniejsze kawałki ząbki czosnku.
Gotowy wywar delikatnie odcedzamy. Po gotowaniu powinniśmy uzyskać ok. jednego litra wywaru. Dodajemy do niego sok z cytryny (wedle własnych preferencji), w razie potrzeby doprawiamy solą i do gorącego jeszcze wywaru dodajemy żelatynę. Wszystko dokładnie mieszamy. Wywar odkładamy do wystudzenia.
Gdy wywar jest już wystarczająco zimny, możemy nim zalać miseczki z kawałkami ugotowanego mięsa lub ryby. Następnie miseczki z wywarem zamykamy do lodówki, by całość odpowiednio stężała.
