Spis treści:
- Czym jest pangrattato i do czego wykorzystują je Włosi?
- Jak zrobić pangrattato? Prosty sposób na czerstwy chleb
- Peperoni al pangrattato - sycylijska papryka z chrupiącą posypką
Czym jest pangrattato i do czego wykorzystują je Włosi?
Nazwa brzmi jak wyszukany składnik prosto z włoskiej spiżarni, choć w rzeczywistości chodzi o rzecz bardzo prostą - rozdrobnione, suche pieczywo, czyli odpowiednik znanej nam bułki tartej. Samo słowo powstało z połączenia włoskiego "pane", czyli chleba, ze słowem "grattato", które oznacza, "starty" lub "podrapany" (od czasownika grattare - drapać, trzeć).
Przygotowywane we włoskich domach pangrattato wcale jednak nie przypomina drobnej bułki tartej znanej z polskich sklepów - często ma nieregularną strukturę, jest wyraźnie chrupkie i niekiedy pełne smaku.
W przepisach na makaron pangrattato oznacza zwykle okruszki podprażone na oliwie, czasem z dodatkiem czosnku, ziół, chili lub startej skórki cytrynowej. Po kilku minutach na patelni zwykły kawałek suchego pieczywa zmienia się w złocisty i pachnący dodatek, otwiera się w nowym oknie, którego zadaniem nie jest zagęszczenie sosu, lecz stworzenie kontrastu tekstur - delikatnego makaronu oraz przyjemnie chrupiącej posypki.
Wykorzystywanie czerstwego pieczywa w ten sposób doskonale wpisuje się w tradycję południowo-włoskiej kuchni, w której nic się nie marnowało - czerstwy chleb trafiał do farszu, zupy czy pulpetów, albo właśnie na patelnię.
Pangrattato najsilniej kojarzy się z południem kraju - na Sycylii funkcjonuje pod nazwą muddica atturrata i pojawia się między innymi w makaronie z anchois, w Kalabrii występuje w daniu pasta ca muddica. Samo pangrattato znane jest jednak w całych Włoszech.
Jak zrobić pangrattato? Prosty sposób na czerstwy chleb
Przygotowanie pangrattato we własnym domu jest bardzo proste i zajmie nam zaledwie kilka minut.
Składniki:
- 100 g czerstwego pieczywa startego na okruszki,
- 2 łyżki oliwy z oliwek extra vergine,
- szczypta soli,
- 1 ząbek czosnku (opcjonalnie),
- pieprz, zioła lub skórka cytrynowa - do smaku.
Sposób przygotowania:
- Czerstwy chleb pokrusz na małe kawałki.
- Rozgrzej patelnię, a następnie wlej na nią oliwę i rozprowadź po całej powierzchni.
- Jeśli chcesz uzyskać aromat czosnkowy, włóż na chwilę rozgnieciony ząbek czosnku, poczekaj, aż odda aromat oliwie, a następnie go usuń.
- Wsyp okruszki pieczywa i od razu dokładnie wymieszaj z tłuszczem, tak by rozprowadził się równomiernie.
- Praż przez 4-7 minut, często mieszając lub potrząsając patelnią, obserwując zmianę koloru z bladego na złoty, a następnie lekko bursztynowy.
- Zdejmij okruszki z patelni nieco wcześniej, niż podpowiada intuicja, i przełóż na talerz lub do miski - rozgrzane dno potrafi je dopiekać jeszcze po wyłączeniu palnika, co grozi gorzkim posmakiem.
- Dopraw solą, pieprzem, ziołami lub skórką cytryny według własnych upodobań.
Zobacz również: Zapytałam Włoszkę dlaczego nie pije się cappuccino po obiedzie. Odpowiedź może zaskoczyć
Peperoni al pangrattato - sycylijska papryka z chrupiącą posypką
Jednym z bardziej charakterystycznych dań wykorzystujących ten składnik jest peperoni al pangrattato siciliano - duszona papryka posypana prażonymi okruszkami chleba. Słodycz i soczystość warzywa łączy się tu z chrupiącą, aromatyczną posypką doprawioną czosnkiem, a czasem także pietruszką czy anchois.
Składniki:
- 600 g papryki,
- 3 łyżki pangrattato,
- 1 ząbek czosnku,
- garść liści bazylii,
- oliwa z oliwek extra vergine,
- sól.
Sposób przygotowania:
- Umyj i osusz paprykę, usuń nasiona oraz białe błony, a następnie pokrój w ćwiartki lub grube paski.
- Na patelnię wlej sporą ilość oliwy z oliwek i smaż obrany ząbek czosnku przez około minutę, po czym go wyjmij.
- Włóż pokrojoną paprykę na patelnię i obracaj przez minutę bez przykrycia.
- Przykryj patelnię i duś warzywo przez około 20 minut, od czasu do czasu mieszając, aż papryka zmięknie.
- Gdy papryka osiągnie odpowiednią miękkość, dodaj sól oraz umyte i posiekane liście bazylii, po czym wymieszaj.
- Dosyp przygotowane wcześniej pangrattato i smaż jeszcze przez około 2 minuty, mieszając drewnianą łyżką, aż składniki dobrze się połączą.
Tak przygotowaną paprykę można jeść zarówno na ciepło jako dodatek do obiadu, jak i podawać na zimno jako przystawkę.
