Błąd w codziennych wydatkach, który najczęściej popełniają seniorzy. Tak znika emerytura

Wielu seniorów bardzo ostrożnie podchodzi do większych zakupów. Nowa pralka, remont łazienki, wyjazd do sanatorium czy zakup sprzętu medycznego są zwykle dokładnie przemyślane. Często poprzedza je porównywanie cen, odkładanie pieniędzy i rozmowy z rodziną.

Paradoks polega na tym, że znacznie mniejszą uwagę poświęca się wydatkom codziennym. Kilkanaście złotych w aptece, kilka złotych na coś słodkiego, dodatkowy produkt z promocji, gotowy obiad, gazeta, drobiazg kupiony "bo może się przyda". Każdy z tych wydatków osobno wydaje się niewielki. Razem mogą jednak tworzyć sporą część miesięcznego budżetu.

To dlatego wiele osób pod koniec miesiąca zastanawia się, gdzie zniknęły pieniądze. Nie było przecież jednego dużego zakupu, a mimo to w portfelu zostało mniej, niż planowano.

Jednym z najczęstszych mechanizmów są zakupy pod wpływem promocji. Seniorzy, podobnie jak inni konsumenci, lubią mieć poczucie, że kupują rozsądnie. Hasła "drugi produkt taniej", "okazja", "tylko dziś" czy "większe opakowanie bardziej się opłaca" działają szczególnie mocno wtedy, gdy ktoś chce oszczędzać.

Problem w tym, że promocja jest korzystna tylko wtedy, gdy dotyczy rzeczy naprawdę potrzebnej. Jeśli senior kupuje trzeci jogurt, którego nie zdąży zjeść, większe opakowanie produktu używanego rzadko albo zapas czegoś, co później się przeterminuje, nie oszczędza. Wydaje pieniądze wcześniej i często niepotrzebnie.

Wiele starszych osób zostało wychowanych w przekonaniu, że okazji nie wolno zmarnować. Dziś sklepy świetnie wykorzystują ten odruch. Promocja daje wrażenie zysku, choć w praktyce bywa impulsem do kupienia czegoś, czego wcale nie było na liście.

Zakupy robione bez planu częściej kończą się większym wydatkiem. Senior idzie po kilka podstawowych produktów, a wraca z pełną torbą. W sklepie przypomina sobie, że może zabraknąć herbaty, że wnuki lubią ciastka, że proszek jest w dobrej cenie, że coś na obiad jeszcze się wymyśli.

Lista zakupów wydaje się banalna, ale ma dużą siłę. Pomaga oddzielić potrzeby od impulsów. Daje też większe poczucie kontroli, zwłaszcza gdy dochody są stałe i trudno je zwiększyć. Emerytura wpływa raz w miesiącu, a wydatki rozciągają się na każdy dzień. Bez planu łatwo stracić orientację.

Najlepiej przygotować listę w domu, po sprawdzeniu lodówki, szafek i zapasów. Wtedy w sklepie łatwiej odmówić sobie rzeczy, które wyglądają atrakcyjnie, ale nie są konieczne.

Wydatki na zdrowie to ważna część budżetu seniora. Leki, suplementy, maści, witaminy, preparaty "na odporność", "na stawy", "na pamięć" czy "na energię" potrafią pochłaniać dużo pieniędzy. Oczywiście nie chodzi o rezygnowanie z leczenia zaleconego przez lekarza. Problemem bywa kupowanie wielu dodatkowych produktów bez realnej potrzeby.

Seniorzy często ufają reklamom i rekomendacjom znajomych. Jeśli coś pomogło sąsiadce, łatwo uznać, że warto spróbować. Tymczasem comiesięczne kupowanie kilku suplementów może znacząco obciążyć budżet, zwłaszcza gdy nie są one konieczne albo dublują swoje działanie.

Rozsądniej jest regularnie sprawdzać z lekarzem lub farmaceutą, które preparaty są naprawdę potrzebne. W przypadku leków nie warto oszczędzać na własną rękę, ale warto unikać zakupów pod wpływem reklamy.

Wielu seniorów ma dużą potrzebę wspierania dzieci i wnuków. Kupują słodycze, zabawki, ubrania, dokładki do zakupów, przekazują niewielkie kwoty "na coś miłego". Robią to z serca, ale często kosztem własnych potrzeb.

To delikatny temat, bo pomaganie rodzinie dla wielu osób po 60. roku życia jest ważną częścią codzienności. Problem pojawia się wtedy, gdy drobne gesty stają się regularnym wydatkiem, którego senior nie wlicza do budżetu. Kilkadziesiąt złotych raz, kilkadziesiąt drugi raz, potem paczka dla wnuka i zakupy dla dorosłego dziecka - miesiąc szybko robi się trudniejszy finansowo.

Warto pamiętać, że bliskość nie musi być wyrażana przez wydawanie pieniędzy. Czas, rozmowa, wspólny obiad czy pomoc w codziennych sprawach często znaczą więcej niż kolejny prezent.

Część seniorów nadal woli płacić gotówką. Ma to swoje zalety, bo fizycznie widać, ile pieniędzy zostało w portfelu. Ale jeśli nie zapisuje się wydatków, po kilku dniach trudno odtworzyć, na co dokładnie poszły pieniądze.

Dobrym nawykiem jest odkładanie paragonów albo prowadzenie prostego zeszytu wydatków. Nie musi to być skomplikowana tabela. Wystarczy zapisać datę, sklep i kwotę. Po dwóch lub trzech tygodniach można zobaczyć, które wydatki powtarzają się najczęściej.

Taki przegląd bywa zaskakujący. Często okazuje się, że problemem nie są wyłącznie rachunki, ale zakupy spożywcze robione zbyt często i bez planu.

Jednym z najprostszych sposobów na ograniczenie wydatków jest podzielenie pieniędzy na tygodnie. Zamiast patrzeć na całą emeryturę naraz, warto określić, ile można wydać po odłożeniu środków na rachunki, leki i stałe opłaty.

To pozwala uniknąć sytuacji, w której pierwsza połowa miesiąca jest swobodniejsza, a druga wymaga zaciskania pasa. Warto też zostawić niewielką kwotę na spontaniczne przyjemności. Całkowite odmawianie sobie wszystkiego rzadko działa. Lepiej mieć zaplanowane pieniądze na kawę, gazetę czy ciastko niż udawać, że takie wydatki się nie zdarzają.

Błąd w codziennych wydatkach nie polega na tym, że senior kupi sobie coś miłego. Problemem jest brak kontroli nad małymi kwotami, które powtarzają się każdego dnia. Po 60. roku życia pieniądze powinny dawać przede wszystkim poczucie bezpieczeństwa. A to zaczyna się od codziennych wyborów przy sklepowej półce, w aptece i przy kasie.