Higiena i komfort w każdym wieku

Przyczyny nietrzymania moczu

Inkontynencja, potocznie nazywana nietrzymaniem moczu, dotyka blisko 4 mln Polaków. Występowanie dolegliwości nie jest ściśle związane z wiekiem, genami czy płcią. NTM może objawiać się zarówno u młodych mężczyzn, jak i u kobiet w podeszłym wieku.

O ile skutki nietrzymania moczu są dla większości chorych jasne (poczucie wstydu, izolacji, strachu i skrępowania), o tyle przyczyny dolegliwości często są bardzo skomplikowane, a na jego powstanie może złożyć się wiele czynników nie tylko fizjologicznych, ale też psychologicznych.

Reklama

Jak działa pęcherz?

Aby dobrze zrozumieć procesy wydalania zachodzące w organizmie, warto przypomnieć sobie po krótce schemat działania pęcherza moczowego. Zrozumienie podstawowych funkcji pozwala wyodrębnić wady i patologie prowadzące do NTM.

Najprościej ujmując, pęcherz jest mięśniowym zbiornikiem, osadzonym na dnie miednicy, tuż za spojeniem łonowym. Powierzchnia narządu ulega rozciągnięciu pod wpływem gromadzących się w nim płynów, odprowadzanych moczowodami z nerek. Zwykle pęcherz mieści około 200-600 ml moczu. Gdy "zbiornik" zapełni się do połowy, nasz mózg otrzymuje sygnał, że nadszedł czas wypróżnienia. Za oddanie moczu odpowiedzialne są cewka oraz zwieracze. Ich pracę kolei kontrolują mięśnie dna miednicy, które z wiekiem lub na skutek chorób mogą ulec osłabieniu. Stąd liczne wady, które finalnie składają się na inkontynencję.

Przyczyny nietrzymania moczu u kobiet i mężczyzn

U mężczyzn i u kobiet NTM może mieć znacząco odbiegające od siebie przyczyny występowania. Różnice fizjologiczne w budowie wpływają nie tylko na rodzaj źródła dolegliwości, ale też na wiek, w którym organizm daje pierwsze sygnały o nieprawidłowościach.

Na inkontynencję szczególnie narażone są kobiety (chorują dwa razy częściej od mężczyzn) w wieku rozrodczym i w okresie menopauzalnym. Pierwsze symptomy dolegliwości mogą pojawić się już w czasie ciąży i po pierwszym porodzie, podczas którego dochodzi do rozciągnięcia lub uszkodzenia mięśni dna miednicy, co znacznie osłabia możliwości hamujące zwieraczy. Bezwiedne oddawanie moczu potęgują: wzmożony wysiłek fizyczny, śmiech, kaszel lub sytuacje stresowe. Zawsze w takich przypadkach należy skonsultować się z lekarzem i rozpocząć leczenie, a doraźnie stosować produkty specjalistyczne, dzięki którym będziemy mogli czuć się komfortowo.

W przypadku kobiet w okresie przekwitania niebagatelną rolę w procesie rozwoju NTM odgrywają zmiany hormonalne. Za dolegliwość odpowiada głównie niski poziom estrogenów w organizmie, powodujący szereg niekorzystnych zmian w narządzie odpowiedzialnym za oddawanie moczu. Mięśnie dna macicy ulegają stopniowemu zwiotczeniu, siła napięcia nie jest w stanie regulować procesu wydalania. Ponadto, niedobór kluczowych z punktu widzenia kobiecej fizjologii hormonów może prowadzić do nadpobudliwości (nadreaktywności) i zapalenia pęcherza, co stanowi kolejne poważne zagrożenie dla prawidłowej pracy układu moczowego.

Występowanie NTM u mężczyzn jest ściślej związane z postępującym wiekiem. Podobnie jak u kobiet może mieć związek z osłabieniem mięśni, ale za najczęstszą przyczynę uważa się narastające problemy z prostatą. Częste przypadki inkontynencji powinny być wyraźnym sygnałem, skłaniającym mężczyzn do diagnostyki gruczołu krokowego oraz zabiegów chirurgicznych, które zapobiegną rozwojowi groźnych chorób. I tak, powiększona prostata może być zaczątkiem nadreaktywności pęcherza moczowego lub nietrzymania moczu z przepełnienia, gdy w procesie wydalania organizm napotyka przeszkody. Ważnym czynnikiem potęgującym NTM są również częste infekcje układu moczowego oraz przyjmowanie leków o właściwościach moczopędnych. Choć mężczyźni na wysiłkowe nietrzymanie moczu często reagują paniką, zdarza się, że pod wpływem wstydu i skrępowania rzadko korzystają z fachowej pomocy. To duży błąd, bo skutki dolegliwości można skutecznie niwelować, by nawet w podeszłym wieku nie odmawiać sobie aktywności fizycznej i towarzyskiej.

Inne przyczyny nietrzymania moczu

Spośród innych czynników zwiększonego ryzyka wystąpienia inkontynencji - zarówno u kobiet, jak u mężczyzn - można wyróżnić: nadwagę, brak aktywności fizycznej, nadciśnienie, choroby układu nerwowego (Alzheimer, Parkinson), gdy występuje szereg dysfunkcji przesyłu sygnałów na linii mózg-inne narządy, zmiany nowotworowe w obrębie układu moczowego, nadużywanie alkoholu, dolegliwości o podłożu sercowo-naczyniowym, choroby psychiczne.

Warto mieć na uwadze, że niektóre z przedstawionych przyczyn wynikają z trybu i jakości życia. Dlatego wskazane jest, by przeciwdziałać tej powszechnej dolegliwości, zachowując odpowiednią higienę, stosując specjalistyczne wkładki i podpaski,  dbając na co dzień o profilaktykę, wyzbywając się szkodliwych nawyków i podejmując regularną aktywność fizyczną.