Imiennik URSZULA

Pochodzenia łacińskiego, od słowa ursa (niedźwiedzica). Oznacza: miła i zabawna jak młoda niedźwiedzica. W średniowiecznej Polsce znane w formach Warszula, Wirszula, Orszula. ZDROBNIENIA: Ula, Uleńka, Ulka, Urszulka, Usia, Uśka. INNE FORMY: Orszula, Ursula, Warszula. OBCE FORMY: Ursula (łac., ogólnie przyj. forma), Ursula, Ursola, Ursuline, Orsola (ang.), Ursula, Ursel (niem.), Ursule (fr.), Orsola, Orsella, Orsolina (wł.), Ursulija (ros.), Uršula, Voršila (czes.), Uršula (słowac.), Ursula, Uršula, Urška (połud.-słow.).
NAZWISKA:
Orszulak, Orszulek, Orszulski, Ursulok, Urzulak, Urszulek, Urszulski.
PATRON:
Św. Urszula, męczennica znana z legend. Nie chcąc poślubić poganina, uciekła statkiem z dziesięcioma dworkami i zginęła z nimi pod Kolonią, umęczona przez Hunów. (Wspomnienie 21 października).Bł. Urszula Ledóchowska, zakonnica. Żyła w latach 1865–1939. Pracowała jako nauczycielka i wychowawczyni w Polsce, Rosji, Szwecji i Danii. Papież Jan Paweł II w 1983 roku dokonał jej beatyfikacji w Poznaniu. (Wspomnienie 29 maja).
ZNANE POSTACIE:
Ursula Le Guin, pisarka amer. (ur. 21 X 1929). Urszula Kozioł, pisarka pol. (ur. 20 VI 1931). Marta Urszula Doleżal, pol. mykolog (ur. 1933). Ursula Andress, amer. aktorka filmowa (ur. 1936). Urszula Trawińska-Moroz, śpiewaczka pol. (ur. 1937). Urszula Grzelońska-Libura, ekonomista pol. (ur. 1939). Antonina Urszula Harlozińska-Szmyrka, immunolog pol. (ur. 1939). Urszula Łucja Koszut, pol. śpiewaczka operowa (ur. 13 XII 1940). Urszula Kazimiera Bartkiewicz, pol. klawesynistka (ur. 1952).
BOHATEROWIE SZTUKI:
Urszulka z Trenów J. Kochanowskiego. Amaranta Urszula z powieści G. Garcii Márqueza Sto lat samotności (1967). Urszula z cyklu powieści E. Zoli o rodzinie Rougon-Macquart (1871–93). Urszula Laukinis (Warszulka) z powieści J. Weyseenhoffa Soból i panna (1911). Zemsta panny Urszuli D. Magnuszewskiego.
NA EKRANIE:
Ekranizacja powieści Soból i panna w reż. H. Drapella (1983), w roli Urszuli — Jolanta Nowak.
AFORYZM:
Bardzo dobre serce ma ponoć Urszula,Więc do tego serca każdego przytula. Włodzimierz Ścisłowski
W POEZJI:
Wielkieś mi uczyniła pustki w domu moim,Moja droga Orszulo, tym zniknieniem swoim!Pełno nas, a jakoby nikogo nie było:Jedną maluczką duszą tak wiele ubyło.Jan Kochanowski, „Tren VIII”Głos głęboki, chód lekki, jakby pod stopamimiała sprężyste obłoki,oczy muzyczne i ciepłe, na małych ustach –uśmiech prędki, modrooki.Kazimiera Iłłakowiczówna, „Urszula”Jan Kochanowski niechaj wielkość Boga głosi,@Opis Next:Jęczy za swą Urszulą, jej grób łzami rosi (...)Ludwik Kropiński, „Sztuka rymotwórcza”
PRZYSLOWIA:
Urszula, Kordula do pieca przytula.Od Urszuli śnieżniej oczekuj koszuli.Od świętej Urszulito się chłopiec do dziewczyny przytuli.
Po świętej Urszuli chłop się kożuchem otuli.Po świętej Urszuli trudno wyjść w samej koszuli.(związane ze świętem 21 października)