Uwaga na alergie krzyżowe

Leszczyna, topola lub brzoza już dawno przestały pylić, w domu ani drobinki kurzu, nie masz kontaktu z kotem, a mimo to miewasz napady kataru i łzawienia oczu? Winne mogą być drobinki ukryte w zjadanych przez ciebie pokarmach.

Warto sprawdzić, na jakie alergie krzyżowe jest się narażonym
Warto sprawdzić, na jakie alergie krzyżowe jest się narażonym123RF/PICSEL

Lekarze nazywają to alergią krzyżową. Okazuje się, że niektóre pokarmy zawierają podobne cząsteczki uczulające, co rośliny, mikroorganizmy lub zwierzaki. W ciągu kilkunastu minut do dwóch godzin po zjedzeniu takiego pokarmu zaczynamy kichać, swędzą nas powieki, łzawią nam oczy, na skórze pojawia się wysypka. Może u nas wystąpić zespół alergii jamy ustnej - chrypka, swędzenie ust, języka oraz podniebienia. Przy silnej alergii istnieje ryzyko nudności, wymiotów, biegunki, a nawet wstrząsu anafilaktycznego.

Dlatego warto wiedzieć, na jakie alergie krzyżowe jest się narażonym. To pozwala lepiej zadbać o swoje samopoczucie. Sprawdź, jakie zestawy mogą być dla ciebie zagrożeniem i co powinnaś zrobić w razie wystąpienia dolegliwości.

Jeśli twoją bolączką jest pyłek roślin

Leszczyna: na dolegliwości przez cały rok mogą narażać cię orzechy, a za rok wiosną także kilka innych drzew - brzoza, buk, dąb, olcha.

Brzoza: omijaj teraz z daleka trawy, a już niedługo także bylicę. Z pokarmów uważaj na brzoskwinie, gruszki, jabłka, śliwki i inne owoce, które mają pestki (małe lub duże), banany, kiwi, liczi, mango, pomarańcze, marchewkę (surową), pomidory (surowe), seler (również przyprawę), soję, ziemniaki oraz anyż, curry, kminek, kolendrę, paprykę, pieprz, orzechy. Szkodzić ci może również lateks (obecny np. w rękawiczkach, prezerwatywach). Pamiętaj, by każdej wiosny unikać także kwitnących buków, dębów, jesionów, kasztanów, leszczyn, olch, topoli, a także drzew oliwnych.

Lubisz lody włoskie? Mamy dla ciebie złe wieści! Na ogół bliżej im do zupek chińskich niż lodów naturalnych. To nic innego jak mieszanina wody i specjalnego proszku, które wrzuca się do maszyny. A w proszku można znaleźć niemal wszystkie składniki świata. Od utwardzanych tłuszczy roślinnych, przez zagęstniki i emulgatory, po sztuczne aromaty i barwniki. Na lodach włoskich chyba najłatwiej oszukać klienta – wystarczy dodać do maszyny więcej wody i/lub powietrza, a wtedy ich objętość w magiczny sposób się zwiększa.
Mało kto wie, że lody wynaleźli Chińczycy. Już 5 tys. lat temu zajadali się oni mieszaniną śniegu i owoców. Do Europy przepis na nie przywiózł Marco Polo, dzięki któremu Włochy w późnym średniowieczu stały się europejską stolicą lodów. To Włosi wymyślili pierwsze automaty do kręconych lodów – stąd nazwa "lody włoskie". Co ciekawe: oni takich lodów praktycznie nie jedzą. Zaś pierwsza fabryka lodów przemysłowych powstała w 1851 roku w Baltimore, w USA.
Statystyczny Polak zjada w ciągu roku średnio 4 litry lodów. Dla porównania Amerykanin zjada ich aż 23 litry! Najwięcej lodów zjadamy w ciepłe miesiące, czyli od kwietnia do września, kiedy z rynku znika 90 proc. rocznej produkcji. Wydaje się jednak, że ta tendencja zaczyna się pomału zmieniać i coraz częściej sięgamy po lody jesienią oraz zimą.
Ulubione smaki Polaków? Stawiamy na klasykę! Z badań OBOP-u wynika, że 34 proc. najbardziej lubi lody śmietankowe. Na drugim miejscu są czekoladowe - 19 proc., a na trzecim  - truskawkowe - 15 proc. Przy wyborze, poza smakiem, kierujemy się przede wszystkim ceną.
+10

Bylica: choć dopiero zacznie pylić, już teraz objawy mogą wywoływać u ciebie owoce pestkowe, kiwi, mango, groch, koper, marchewka (surowa), papryka, pomidor (surowy), seler (także przyprawa), anyż, curry, kminek, kolendra, pieprz, orzechy (także orzeszki ziemne), słonecznik, lateks oraz kwiaty margaretki i trawy. Razem z kwitnącą bylicą groźna bywa pyląca w tym samym czasie ambrozja. Następnej wiosny uwaga na brzozę.

Trawy lub zboża: ich omijanie może nie uchronić cię przed przykrymi objawami, jeśli jadasz owoce pestkowe, kiwi, melon, cebulę, pomidor (surowy), seler, produkty zawierające mąkę, ryż, a także jeśli masz kontakt z lateksem.

Ambrozja: za katar, łzawienie oczu i kaszel przed jej kwitnieniem lub po nim odpowiadać mogą owoce mające drobne pestki (gruszki, jabłka), melon, seler, zaś w okresie wiosenno-letnim - jesion, bylica, kwiaty rumianku, oraz lateks.

Alergolodzy zalecają prosty test: wystarczy potrzymać pokarm przez 30 minut w palcach - lekkie swędzenie opuszek to sygnał, że lepiej go nie jeść
Alergolodzy zalecają prosty test: wystarczy potrzymać pokarm przez 30 minut w palcach - lekkie swędzenie opuszek to sygnał, że lepiej go nie jeść123RF/PICSEL

Gdy szkodzą ci roztocze kurzu

Nie powinnaś jeść tzw. skorupiaków, czyli krabów, krewetek, ostryg, ślimaków. Staraj się nie wchodzić do miejsc takich, jak stodoła - znajdujące się tam siano, słoma lub zboże są siedliskiem tzw. roztoczy spiżarnianych, które bywają równie alergizujące co żyjątka ukryte w domowym kurzu.

Jeśli masz uczulenie na sierść kota lub pióra ptaków

Źródłem alergenów, które są podobne do kocich, może być mięso wieprzowe.  Poza piórami wyzwalaczem przykrych objawów bywają jajka i mięso drobiowe.

To zalecają lekarze alergolodzy

Zawsze, gdy nie jesteś pewna, czy jakiś pokarm (np. nowy owoc lub warzywo) jest dla ciebie bezpieczny, zrób prosty test: najpierw przez 30 minut potrzymaj go w palcach. Lekkie swędzenie opuszek to sygnał, że lepiej z niego zrezygnować. Jeśli nic się nie dzieje, weź do ust mały kawałek i trzymaj 15 minut, nie połykając. Dopiero, gdy i ta próba wypadnie pomyślnie, przejdź do degustacji. Ale nie jedz naraz zbyt dużo, bo wtedy nawet bezpieczny pokarm może zaszkodzić.

Jeśli nie chcesz całkowicie zrezygnować z jedzenia jakiegoś owocu lub warzywa, przetestuj go po obraniu ze skórki - najwięcej alergenów jest zlokalizowanych w skórce i tuż pod nią. Jeszcze lepszym sposobem jest ugotowanie lub upieczenie. Poddanie pokarmu obróbce termicznej może spowodować zmianę struktury zawartych w nim alergenów, dzięki czemu przestają szkodzić. Sprawdza się to np. w przypadku jabłek.

W razie gdyby zaszkodził ci jakiś pokarm i pojawiły się objawy alergii krzyżowej, spróbuj je złagodzić lekami przeciwhistaminowymi (bez recepty). Umieść pokarm na "czarnej liście" i w przyszłości go unikaj. Skonsultuj się z lekarzem alergologiem. Pomoże uporządkować dietetyczne obostrzenia i zaleci najbardziej odpowiednie leki w razie dolegliwości.

Wezwij pogotowie ratunkowe

Powinnaś to jak najszybciej zrobić, gdy masz objawy wstrząsu anafilaktycznego - obrzęk twarzy (ust, powiek, uszu), trudności z przełykaniem i oddychaniem, uczucie gorąca i nagłego osłabienia, zawroty głowy, torsje. To bardzo groźny stan wymagający pomocy lekarskiej.

Uwaga też na ziółka

Przy alergii na pyłek ambrozji, brzozy, bylicy, trawy lub zboża trzeba uważać na rumianek  (np. w herbatce). Generalnie, przy każdego rodzaju alergii wziewnej, dobrze jest zachować ostrożność, jeśli chodzi o zioła - i np. wypić najpierw tylko mały łyczek.

Zobacz również: