Reklama

Reklama

Rośliny "przekazują" kolejnym pokoleniom, jak przetrwać w zmieniającym się środowisku

Nie mają układu nerwowego ani pamięci, a mimo to potrafią przekazywać potomstwu własne doświadczenia, ułatwiając mu przetrwanie w zmieniających się warunkach. Genetycy zaczynają odkrywać, w jaki sposób rośliny “uczą" swoje dzieci. To ważne, bo może się okazać, że skuteczniejsze od krzyżowania roślin i szukania nowych, bardziej odpornych gatunków będzie ich hartowanie w trudniejszych klimatycznie warunkach.

Niezwykła "umiejętność" roślin

Spowodowane przez kryzys klimatyczny gwałtowne zjawiska pogodowe i postępująca zmiana temperatur stanowią ogromne wyzwanie dla roślin, które muszą w szybkim tempie adaptować się do tych zmian. Najnowsze badania opublikowane w magazynie "Trends in Plant Science" sugerują, że rośliny mogą takie informacje przekazywać kolejnemu pokoleniu.

Zwierzęta dostosowują się bowiem do zmian środowiska poprzez modyfikacje zachowań albo migracje. Tymczasem rośliny są zakorzenione w jednym miejscu i to one muszą się zmienić, kiedy np. zimy stają się cieplejsze i krótsze.

Reklama

Rośliny nie mają pamięci takiej, jak ludzie, ale mimo to w jakiś sposób zapamiętują np. że po ustąpieniu mrozów trzeba dłużej poczekać z kwitnieniem, bo mimo ocieplenia mogą nadejść przymrozki. Swoje “wspomnienia" zamiast w sieciach neuronowych przechowują w wyrafinowanych komórkowych i molekularnych sieciach sygnalizacyjnych. Naukowcy nazwali to "pamięcią somatyczną", przechowywaną w ciele rośliny. Epigenetyka zaś bada to, jak czynniki pozagenowe, czyli właśnie na przykład zmiany klimatyczne, wpływają na odczytywanie przez organizm informacji zawartych już w genach.

"Mechanizmy te pozwalają roślinom rozpoznać, że powtarza się jakaś sytuacja i szybciej zareagować" - mówi Martinelli.

Na razie naukowcy dopiero zaczynają poznawać, w jaki sposób stres środowiskowy wpływa na znaczniki epigenetyczne w DNA roślin i więcej mają na ten temat pytań niż odpowiedzi. Są jednak przekonani, że dzięki plastyczności epigenetycznej, czyli możliwości nabycia nowych, korzystnych w danym środowisku cech, wykorzystaniu innych spośród już posiadanych genów, rośliny mogą się znacznie szybciej dostosowywać do zmieniających się warunków. I mogą te nowo nabyte zdolności przekazywać kolejnym pokoleniom.

Innymi słowy, zamiast krzyżować odmiany i gatunki, by uzyskać bardziej odporne rośliny, być może lepiej będzie zahartować je w trudnych warunkach, dzięki czemu kolejne pokolenia będą już odporniejsze.

Zobacz również: Pamiętasz te kultowe programy z PRL? Sprawdź się w naszym quizie

PAP life
Dowiedz się więcej na temat: rośliny

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Strona główna INTERIA.PL

Polecamy