Grzybica jest chorobą długotrwałą, nieprzyjemną i wyjątkowo zaraźliwą. Zwykle atakuje skórę, zwłaszcza na stopach. Schorzenie to właściwie nie było znane w Starożytnej Grecji i Rzymie, gdzie noszono przewiewne sandały. Dolegliwość pojawiła się, gdy stopę schowano w szczelnym pantoflu prawie na cały dzień.
Co wywołuje grzybicę?
Odpowiedzialne za powstanie grzybicy stóp są grzyby należące do grupy dermatofitów oraz grzybów drożdżopodobnych. Żyją one w zamkniętych, wilgotnych i ciepłych pomieszczeniach, takich jak baseny, łazienki, sauny, itd.
Objawy grzybicy
Schorzenie początkowo objawia się swędzeniem, potem pojawiają się bolesne pęknięcia, czasem występują również pęcherzyki. Skóra staje się zaczerwieniona, a po jakimś czasie zaczyna się łuszczyć. Zwykle atakowana jest przestrzeń pomiędzy najmniejszym palcem i sąsiednim. Osoby zarażone grzybicą odczuwają pieczenie, świąd, przykry zapach, nadmierną potliwość stóp. Nieleczona infekcja może rozprzestrzenić się na paznokcie.
Częstotliwość występowania grzybicy w Polsce
Z międzynarodowych badań epidemiologicznych (Projekt Achilles) wynika, że Polska zajmuje czwarte miejsce w Europie (po Rosji, Węgrzech i Czechach) pod względem częstości występowania grzybicy stóp i paznokci. Wśród 40 tysięcy przebadanych Polaków, którzy z powodu różnych dolegliwości zgłaszali się do lekarza pierwszego kontaktu i dermatologów - u 42% rozpoznano grzybicę stóp, a u 21% grzybicę paznokci. Z danych Światowej Organizacji Zdrowia wynika, że co trzeci mieszkaniec naszego kraju jest zainfekowany grzybicą.
Jak dochodzi do zarażenia grzybicą?
Grzybicą można się zarazić wszędzie tam, gdzie stopy mają bezpośredni kontakt z podłożem: na basenie, w hotelowych łazienkach, w saunie, na siłowni, w fitness klubie czy korzystając
z publicznych natrysków i przebieralni. Ryzyko zakażenia wzrasta po zetknięciu z przedmiotami, z których wcześniej korzystała zarażona osoba. np. ręczników, gąbek, pościeli, części garderoby czy obuwia. Sporadycznie chorobę może wywołać kontakt z chorym zwierzęciem.
Kto jest narażony na występowanie grzybicy?
Do grupy najbardziej narażonej na występowanie grzybicy należą w pierwszej kolejności osoby aktywnie uprawiające sport. Badania epidemiologiczne podają, że na grzybicę międzypalcową stóp cierpieć może aż 90% pływaków. Kolejną grupą są górnicy, żołnierze oraz strażacy (aż do 70% zakażonych). Prawdopodobieństwo zachorowania wzrasta u osób chorych na cukrzycę, otyłych, cierpiących na schorzenia kostno-stawowe oraz choroby naczyń. Ryzyko zakażenia zależy także od odporności. Osoby przyjmujące antybiotyki doustnie dłużej niż przez dwa tygodnie są podatniejsze na zachorowanie, lek niszczy bowiem nie tylko infekcję, ale również florę bakteryjną, która chroni przed rozprzestrzenianiem się zakażenia. Osoby, u których wcześniej wystąpiła grzybica stóp są bardziej podatne na kolejne zarażenie.
Co sprzyja rozwojowi grzybicy?
Istnieją trzy podstawowe czynniki, które sprzyjają rozwojowi tego schorzenia: ciepło, wilgoć oraz drobne uszkodzenia naskórka. Ryzyko zachorowania zwiększa się również w przypadku stosowania podrażniających skórę mydeł i płynów do kąpieli, niedostatecznej higieny stóp, noszenia zbyt ciepłego lub ciasnego obuwia oraz skarpet wykonanych z włókien syntetycznych.
Jak leczyć grzybicę?
Dolegliwości grzybicze powinny być leczone od momentu wystąpienia pierwszych objawów, takich jak zaczerwienienie, swędzenie czy pojawienie się pęknięć na skórze. Na tym etapie skuteczne będą preparaty przeciwgrzybicze w formie pudru, kremu czy aerozolu. Mycie stóp dwa razy dziennie i utrzymywanie suchości - zwłaszcza między palcami - sprawi, że stopy przestaną być siedliskiem grzybów chorobotwórczych oraz bakterii. Noszenie bawełnianych skarpetek, pozwalających stopom oddychać, łagodzi objawy. Należy unikać ciasnego obuwia i posypywać wnętrze butów pudrem przeciwgrzybiczym.
Jak zapobiegać zakażeniu?
Przy korzystaniu z publicznych obiektów sportowych należy stosować profilaktycznie preparat przeciwgrzybiczy. Trzeba pamiętać o założeniu klapek na basenie czy pod prysznicem, a po umyciu o starannym wytarciu skóry pomiędzy palcami. Należy zakładać bawełniane skarpetki oraz buty, w których skóra oddycha. Paznokcie u stóp powinny być zawsze krótko obcięte. Nie wolno używać wpólnych ręczników, skarpet, butów, itd. Powinno się często zmieniać obuwie. Po zakończeniu leczenia należy wyrzucić stare obuwie lub nasypać do środka zasypki przeciwgrzybiczej, by uniknąć powtórnego zarażenia
