Zakazany element w wielkanocnym koszyczku. Nigdy go nie wkładaj
30 marca, w Wielką Sobotę, większość Polaków weźmie udział w święceniu pokarmów. W tradycyjnym, wielkanocnym koszyczku powinny znaleźć się pokarmy, które symbolizują Jezusa Chrystusa, chronią przed zepsuciem i są symbolem dobrobytu. Co powinno znaleźć się w każdej święconce, a czego lepiej unikać?
Święconka to nazwa wszystkich pokarmów, które święcimy w Wielką Sobotę w kościele katolickim. Zwyczaj ten praktykowany jest nie tylko w Polsce, ale także w innych europejskich krajach np. Austrii czy Słowenii. W naszym kraju znany jest on od wieków, choć do niektórych regionów Polski dotarł stosunkowo niedawno.
Jeszcze przed 1945 rokiem na Kaszubach tylko bardzo zamożni szlachcice święcili swoje pokarmy, podobnie było też na Śląsku, gdzie święcenie odbywało się na dworach. W tym regionie zwyczaj ten upowszechnił się dopiero na przełomie lat 70. i 80. XX wieku.
Polskie święconki znane były zawsze z wyjątkowej obfitości. Nie mogło w nich zabraknąć wielkanocnego baranka i symbolicznych potraw, które umieszczane były w koszykach, wykonanych z wikliny, słomy lub sosnowych łubów. W środku dekorowane były serwetami, bukszpanem lub gałązkami borówek, które oznaczały czas wielkiej radości. Co dziś wkładamy do wielkanocnego koszyczka?
Co wkładamy do koszyczka wielkanocnego?
Choć coraz większa rzesza Polaków zaczyna traktować święta wielkanocne luźniej niż przed wiekami i wkłada do koszyka takie potrawy, na jakie ma ochotę, to wciąż podstawą święconki są, a przynajmniej powinny być następujące produkty:
- baranek wielkanocny z ciasta, masła lub cukru, który symbolizuje Chrystusa Zmartwychwstałego,
- jajka w postaci pisanek, kraszanek, ale także jajka z czekolady, które są symbolem nowego życia, odrodzenia i zwycięstwa Chrystusa nad śmiercią,
- chlebek jako symbol Ciała Jezusa Chrystusa, ale także godności człowieka,
- wędliny i kiełbasa jako symbol dobrobytu,
- sól, będąca symbolem oczyszczenia i chroniąca przed zepsuciem,
- pieprz, symbolizujący gorzkie zioła,
- chrzan, który symbolizuje witalność,
- ciasto (zazwyczaj babka), które symbolizuje ludzką pracę, ale ma być także osłodą po 40 dniach postu,
- ser, który jest symbolem związku człowieka ze zwierzętami i przyrodą,
- woda (rzadszy zwyczaj), która ma obmywać ludzi z win i grzechów.
Przeczytaj też: Tych trzech potraw wielkanocnych nigdy nie zamrażaj. Zapasy będą nadawać się do kosza
Czego nie wolno wkładać do koszyczka wielkanocnego?
Choć coraz częściej w koszyczkach wielkanocnych pojawiają się pokarmy i produkty spoza listy, to istnieją takie, których kategorycznie nie wolno do nich wkładać! Na szczycie tej listy znajduje się oczywiście alkohol oraz inne używki. Do koszyczka nie wkładamy także rzeczy użytkowych, zabawek i innych ważnych dla nas przedmiotów, które może chcielibyśmy poświęcić, ale pamiętajmy, że święconka składa się tylko z pokarmów i drobnych dekoracji. Część księży przekonuje jednak, że jeśli w koszyku znajdą się wszystkie symboliczne, ważne dla katolika pokarmy, to może on włożyć do niego także coś spoza listy.
WAŻNE: Wbrew pozorom do koszyczka nie powinniśmy wkładać zajączków pod żadną postacią. Zając jest bowiem świeckim symbolem i nie ma nic wspólnego z chrześcijaństwem.
