Kiedyś jedzony na potęgę, dziś pomijany. Pomaga chronić przed anemią i nadciśnieniem

Cząber ogrodowy (Satureja hortensis) nazywany jest także cząbrem letnim, cząberkiem, pieprzykiem i fasolowym zielem. Za jego ojczyznę uznaje się kraje basenu Morza Śródziemnego oraz Morza Czarnego, lecz współcześnie jego uprawy sięgają także Ameryki Północnej i zachodnich rejonów Azji.

Znany był już w czasach starożytnego Rzymu, a w średniowieczu dotarł w inne rejony Europy, gdzie był uprawiany m.in. w przyklasztornych ogrodach. Używano go w ziołolecznictwie, a przez długi czas był jedną z najpopularniejszych przypraw do dań, stanowiąc łatwo dostępną alternatywę dla drogich frykasów z odległych krajów. Kiedy nie można było pozwolić sobie na pieprz, cząber grał pierwsze skrzypce na stołach.

Przypomina pietruszkę, ale ma bogatszy smak. Jedz przy skokach ciśnienia

Mimo że współcześnie w przepisach pojawia się rzadziej niż bardziej popularne oregano czy bazylia, warto wrócić do smaku sprzed lat. Tym bardziej że wyrazisty, lekko pikantny smak cząbru pozwoli w naturalny sposób poprawić charakter potraw, które wydają się mdłe. To również sposób na przełamanie żywieniowej rutyny i zwalczenie poczucia, że wszystkie posiłki smakują tak samo. Należy wspomnieć, że zioło będzie współgrać z najróżniejszymi produktami - od serów, poprzez jajka, warzywa, na mięsach kończąc.

Na rabacie nie wygląda zbyt okazale, jednak kolejny raz zastosowanie znajduje znane porzekadło, że nie należy oceniać książki po okładce. Cząber ogrodowy zawiera liczne olejki eteryczne i związki organiczne (w tym tymol i karwakrol), minerały (zwłaszcza potas i żelazo) oraz witaminę C, które nie pozostają bez wpływu na ludzki organizm.

Składniki zawarte w roślinie pobudzają wydzielanie soków żołądkowych i żółci, łagodzą wzdęcia i skurcze jelit. Dodatkowo cząber cechuje się działaniem moczopędnym. Dzięki temu sprzyja usuwaniu nadmiaru wody z organizmu, co wspiera detoksykację i pracę nerek. Z tych powodów zioło często znajduje się w przepisach na dania dość ciężkostrawne, zwłaszcza mięsne. Ten niepozorny dodatek sprawia, że nawet obfita uczta nie skończy się przykrymi dolegliwościami. Warto o tym pamiętać zarówno podczas planowania uroczystych spotkań przy stole, jak i w trakcie sezonu grillowego.

Korzystne substancje obecne w roślinie hamują rozwój drobnoustrojów i w naturalny sposób wspierają odporność organizmu. Inhalacje wykonywane przy użyciu naparu z cząbru zwalczają kaszel i ból gardła, wspierając leczenie infekcji górnych dróg oddechowych i łagodząc stany zapalne.

Żelazo, którego też w przyprawie nie brakuje, jest ważne z punktu procesów krwiotwórczych i ochrony przed anemią. Mówiąc jednak o zaletach jedzenia cząbru, stawia się na piedestale zawartość potasu oraz jego wpływ na regulowanie poziomu ciśnienia tętniczego i rozluźnianie naczyń krwionośnych. Należy jednak pamiętać, że przyprawa jest dodawana do dań w stosunkowo niewielkich ilościach, więc nie zastąpi w tym kontekście diety niskosodowej czy terapii farmakologicznej, jeżeli zmagamy się z nadciśnieniem.

Znany też jako fasolowe ziele doskonale uzupełnia smak roślin strączkowych. Dodany do potraw z fasoli i soczewicy nie tylko podkreśli ich walory, ale też zapobiegnie wzdęciom, które mogłyby pojawić się po degustacji.

Cząber znakomicie wzmacnia aromat gęstych mięsnych zup oraz gulaszy. Nadaje się do przyprawiania warzywnych zapiekanek, nadając głębię smaku papryce, bakłażanom i cukinii. Dodawaj go do sosów pomidorowych i śmietanowych, które przygotowujesz np. do makaronów albo mięs. Suszone liście dodane do domowego chleba i bułek pozwalają komponować aromatyczne wypieki.

Najlepsza na spalanie tłuszczu i obniżenie glikemii. Pij zamiast czarnej kawy

Kolejnym atutem cząbru ogrodowego jest możliwość jego uprawy na rabatach albo w donicach. Przyprawa na wyciągnięcie ręki nie jest jedyną korzyścią wynikającą z tego pomysłu. Cząber działa jak naturalny repelent, odstraszający mszyce. Warto umieścić go obok roślin strączkowych, pomidorów i papryki, by chronić delikatne okazy przed żerującymi owadami.